परम्परा र समकालीन सिर्जनशीलताको सशक्त समिश्रण प्रस्तुत गर्दै स्वयम्भू महोत्सवले नेपालको समृद्ध कलात्मक विविधतालाई उजागर गर्नुका साथै व्यापक समुदायको सहभागितालाई पनि सशक्त रूपमा आमन्त्रण गरेको छ । साताव्यापी यस महोत्सवले ऐतिहासिक स्वयम्भूनाथको क्षेत्रलाई जीवन्त सांस्कृतिक केन्द्रका रूपमा रूपान्तरण गर्दै परम्परा र नवीनताको सँगमलाई उत्सवमय बनाएको छ।
यस वर्षको महोत्सवको प्रमुख आकर्षणमध्ये १४ वैशाखमा विजेश्वरी माध्यमिक विद्यालयमा सम्पन्न एकदिने कला कार्यक्रम विशेष रूपमा उल्लेखनीय रह्यो । समावेशी मञ्चका रूपमा परिकल्पना गरिएको यस कार्यक्रमले उदाउँदा विद्यार्थी कलाकारहरू र स्थापित सर्जकहरूलाई एउटै छानामुनि ल्याउँदै संवाद, सिकाइ र सिर्जनात्मक अभिव्यक्तिको वातावरण सिर्जना ग-यो । यसले नवप्रतिभा र अनुभवी कलाकारबीचको सम्बन्धलाई सुदृढ बनाउँदै प्रेरणा र सहकार्यको संस्कृतिलाई अझ मजबुत बनाएको देखिन्छ ।
कार्यक्रमअन्तर्गत महोत्सवमा विद्यार्थीहरूले सिर्जना गरेका चित्रकला, रेखाचित्र, बुकमार्क तथा विविध सिर्जनात्मक कृतिहरू प्रस्तुत गरेका थिए र उनिहरुको सिर्जनालाई समेत विक्रिवितरण गर्ने उदेश्यले स्टल समेत राखेका थिए । यी कृतिहरूसँगै ख्यातिप्राप्त कलाकारहरूको कलाकृतिहरू पनि प्रदर्शित गरिँदा दर्शकहरूले समृद्ध र विविध दृश्य अनुभव लिन सके । ‘प्रदर्शनी केवल अवलोकनमा सीमित नभई युवा कलाकारहरूका लागि आफ्नो सिर्जना व्यापक दर्शकमाझ प्रस्तुत गर्ने महत्वपूर्ण अवसर बन्यो, जसले उनीहरूमा आत्मविश्वास र पहिचान दुवै अभिवृद्धि गर्यो’– विजेश्वरी विद्यालयका कार्यकारी निर्देशक प्रकाशमान तुलाधरले बताउनुभयो ।
कार्यक्रममा थप गहिराइ ल्याउँदै प्रख्यात कलाकार मुकेश श्रेष्ठ र सुन्दर लामाद्वारा सञ्चालित अन्तरक्रियात्मक कार्यशालाले सहभागीहरूलाई कला अभ्यासका विविध प्रविधिहरू अन्वेषण गर्ने अवसर प्रदान ग-यो । ‘अनुभवी मार्गदर्शकसँग प्रत्यक्ष संवाद र अभ्यासमार्फत विद्यार्थीहरूमा सिर्जनात्मक क्षमताको विकास गर्नुका साथै भविष्यमा कलात्मक सम्भावनातर्फ अग्रसर हुन प्रेरित गर्ने लक्ष्य राखिएको कार्यशालाले राखेको छ’– विजेश्वरी विद्यालयको ललितकला संकायका संयोजक सरोज बज्राचार्य बताउनुहुन्छ ।
सहभागीहरूले यस अनुभवलाई शैक्षिक मात्र नभई अत्यन्त प्रेरणादायी रूपमा महसुस गरेका थिए । यस कार्यक्रमले सहभागितामूलक गतिविधिहरूलाई पनि विशेष प्राथमिकता दिएको थियो । प्रत्यक्ष पोट्र्रेट स्केचिङ र फेस पेन्टिङ जस्ता गतिविधिहरूले कार्यक्रमलाई अझ जीवन्त, खुला र आकर्षक बनाएको थिए । यी अन्तरक्रियात्मक पक्षहरूले कार्यक्रमलाई केवल अवलोकनको सीमाभन्दा बाहिर लैजाँदै दर्शकहरूलाई स्वयं सिर्जनात्मक प्रक्रियाको हिस्सा बन्न प्रेरित ग-यो । कार्यक्रमस्थल युवा पुस्ताको उत्साह, जिज्ञासा र आफ्नै सांस्कृतिक पहिचानको खोजीमा रमाएको उल्लासले भरिएको देखिन्थ्यो।
काठमाडौँ महानगरपालिका वडा नं. १५ का विभिन्न स्थानमा १९ वैशाखसम्म सञ्चालन हुने यस महोत्सवअन्तर्गतको कला कार्यक्रमले परम्परा र नवीनताको समन्वय गर्ने व्यापक प्रयासलाई प्रतिबिम्बित गरेको छ । नेवार समुदायका सांस्कृतिक नृत्य, प्रत्यक्ष संगीत प्रस्तुति तथा सम्पदासम्बन्धी प्रदर्शनीहरूले महोत्सवलाई अझ समृद्ध बनाउँदै नेपालको गहिरो सांस्कृतिक जरोप्रतिको गर्वलाई उजागर गर्ने प्रयास गरेको छ ।
युवा पुस्तालाई लक्षित गर्दै नयाँ कार्यक्रम र आयामहरू पनि समावेश गरिएको स्वयम्भू महोत्सव जसले कला कार्यक्रमलाई केवल एक दिनका लागि आयोजना गरिएको भएतापनि, यसको प्रभाव भने दीर्घकालीन देखिनेमा विजेश्वरी विद्यालयका कार्यकारी निर्देशक प्रकाशमान तुलाधरले जोड दिनुभयो ।
कार्यशालामा सहभागि कलाकार मुकेश श्रेष्ठका अनुसार ‘सिर्जनशीलता प्रवद्र्धन, सामुदायिक सम्बन्ध सुदृढीकरण र सांस्कृतिक मूल्यहरूको संरक्षणका दृष्टिले कला कार्यशाला र प्रदर्शनीहरु महत्वपूर्ण रहेको बताउनुभयो ।
विजेश्वरी माध्यमिक विद्यालय, जहाँ यो कार्यक्रम सम्पन्न भयो, काठमाडौँ उपत्यकाको उत्कृष्ट प्लस–टू कला शिक्षालयहरूमध्ये एकका रूपमा परिचित छ । यस सन्दर्भले कार्यक्रमको महत्वलाई अझ उचाइमा पु-याएको छ । समग्रमा, यो कार्यक्रम केवल एक भेला मात्र नभई परम्परागत नेपाली कलालाई समकालीन स्पर्शसहित प्रस्तुत गर्ने सार्थक मञ्चका रूपमा स्थापित भएको छ । जसले व्यापक दर्शकलाई यसको चिरस्थायी सौन्दर्यसँग जोड्न सफल भएकामा विजेश्वरी विद्यालयको ललितकला संकायका संयोजक सरोज बज्राचार्य जोड दिनुहुन्छ ।
प्रतिक्रिया दिनुहोस्